Beste collega,

Wat bewaar je eigenlijk als je met AI werkt? Meestal valt je oog op het eindresultaat: de notitie, de brief, het antwoord. Deze week verdienen ook de vragen, gebruikte bronnen en gespreksgeschiedenis aandacht. In een nieuw Rotterdams vonnis wegen chatbotvragen mee in het bewijs. Dat maakt controleerbare herkomst extra concreet.

Verder: de PHP-update voor je kantoor, de AI-aanbevelingen van de NOvA en een praktische manier om binnen je ChatGPT Business-werkruimte visuele producties te maken naast LawBot Pro. We kijken ook naar Anthropics beursplannen en de nieuwe MacBook Pro. Met de oefening controleer je in twee minuten of een AI-samenvatting de herkomst van informatie intact laat. Gebruik daarvoor uitsluitend het fictieve voorbeeld.

Veel leesplezier,
Kelly

1. Hoofdverhaal: de vraag aan ChatGPT wordt zelf bewijs

Nederlandse rechtspraak · Uitspraak en publicatie: 22 oktober 2026 · Impact: ★★

De rechtbank Rotterdam gebruikt aangetroffen ChatGPT-gesprekken bij de bewijswaardering in een strafzaak over vrijheidsberoving, diefstal met geweld en een poging tot oplichting. In het volledige vonnis, ECLI:NL:RBROT:2026:14484, staan de gesprekken tussen andere gegevens uit telefoononderzoek. De feiten dateren uit april en juli; het nieuws is het vonnis van vorige week.

Bij het eerste feitencomplex ziet de rechtbank in foto’s van de bankrekening betrokkenheid bij het overmaken van geld. In onderdeel 2.3.2 staat vervolgens: “Dat wordt bevestigd door de vragen die de verdachte aan ChatGPT heeft gesteld”. Die vragen gingen over een wachttijd na verhoging van een betaallimiet. Bij de poging tot oplichting betrekt de rechtbank vragen over nepagenten in haar oordeel, samen met onder meer telefoongegevens en een aangetroffen code.

Dit is bewijswaardering in samenhang. De rechtbank maakt van één prompt geen zelfstandige schuldvaststelling en beoordeelt hier evenmin de algemene juistheid van ChatGPT-antwoorden. De opgelegde gevangenisstraf bedraagt 24 maanden, waarvan 6 voorwaardelijk. Uit de geraadpleegde publicatie blijkt niet dat het vonnis onherroepelijk is.

Wat betekent dit voor jouw praktijk? Maak bij een chatfragment onderscheid tussen wat de gebruiker vraagt, wat het systeem antwoordt en wat ander bewijs ondersteunt. Controleer ook wie het account of toestel gebruikte, hoe het gesprek is verkregen en of omliggende berichten ontbreken. Dat zijn onze onderzoeksvragen voor dossierbehandeling, geen nieuwe bewijsregels uit dit vonnis.

Nieuw in LawBot Pro. Sinds deze week biedt LawBot Pro een functie om complete output te maken, inclusief een verifieerbaar LawBot Pro-waarmerk. Dat helpt om het resultaat met een controleerbare herkomst vast te leggen. Bewaar daarbij ook de relevante bronstukken en je eigen controle. Het waarmerk is een herkomstcode; het bevestigt niet de inhoudelijke juistheid of de ongewijzigde tekst van het document. De functie sluit aan bij de behoefte aan herleidbaarheid die dit vonnis voor de praktijk zichtbaar maakt. Het vonnis schrijft zelf geen uitvoerformaat of waarmerk voor.

Update op de editie van 23 september: toen bespraken we al chatgeschiedenis als bewijsmateriaal. De concrete nieuwe ontwikkeling is dit Rotterdamse vonnis met twee feitencomplexen. Lees de eerdere editie.

2. PHP: de bijgestelde waarschuwing verdient óók aandacht

Digitale kantoorvoering · Bericht: 21 oktober; update: 23 oktober 2026 · Impact: ★★

Het Nederlandse NCSC heeft zijn waarschuwing voor ernstige PHP-kwetsbaarheden bijgesteld. In de update van 23 oktober staat dat misbruik ingewikkelder blijkt en de kans op grootschalig misbruik kleiner is dan eerder ingeschat. Eén melding van mogelijk misbruik in het buitenland was bekend, zonder bevestiging dat de aanval succesvol was. Het advies om de beschikbare beveiligingsupdates snel te installeren blijft staan. Lees het actuele NCSC-bericht.

Wat betekent dit voor jouw praktijk? Vraag je hostingpartij of IT-leverancier welke relevante systemen zijn bijgewerkt en wanneer. Een website die weer bereikbaar is, levert op zichzelf geen bewijs dat het onderliggende probleem is opgelost. Leg de bevestiging bij je beheerafspraken vast.

Ook AI-ondersteunde werkprocessen kunnen afhankelijk zijn van websites en webapplicaties. Onze les is daarom breder dan modelkeuze: ken de systemen waar je werk van afhangt. Het NCSC-bericht onderbouwt niet dat deze kwetsbaarheden door AI zijn veroorzaakt. Die conclusie trekken we dus niet.

3. NOvA: jouw broncontrole blijft beslissend

Praktijkkader · Artikel: 17 maart 2026; pagina bijgewerkt: 27 oktober · Impact: ★★

Het Rotterdamse vonnis laat zien dat een AI-gesprek onderdeel van een dossier kan worden. De NOvA-aanbevelingen voor AI in de praktijk geven daar een bruikbaar professioneel kader bij: de verantwoordelijkheid voor advies, bronnen en cliëntbelangen blijft bij de advocaat.

De NOvA vraagt aandacht voor controle van verwijzingen, voetnoten en bronvermeldingen. Ook moet duidelijk zijn welke gegevens een leverancier of plugin kan zien, welke afspraken daarover gelden en hoe je gegevens kunt meenemen bij een overstap. Een betaald abonnement ontslaat je niet van die beoordeling.

Wat betekent dit voor jouw praktijk? Laat een collega bij één afgeronde AI-notitie controleren of iedere dragende bewering naar een concrete bronpassage terugleidt. Leg vast welke onzekerheden zijn opgelost en welke openblijven. Een complete output en een herkomstcode helpen bij het organiseren daarvan; de inhoudelijke controle blijft jouw werk.

We nemen dit mee als bestaand praktijkkader. De wijzigingsdatum van de webpagina is op zichzelf geen aanwijzing voor nieuwe beroepsregels.

4. ChatGPT Business: van analyse naar een heldere visuele productie

Werkruimte & toepassing · Nieuwe modelupdate deze week; Slides als praktische aanvulling · Impact: ★★

OpenAI meldt deze week dat GPT-6.1 Terra beschikbaar is in ChatGPT Work, ook voor Business, met nadruk op beeldbegrip en computergebruik. Dat staat in het officiële weekoverzicht. Voor jouw praktijk is vooral interessant wat je met de visuele mogelijkheden in je bestaande werkruimte kunt doen.

Je gebruikt LawBot Pro al binnen ChatGPT Business. Daarnaast kun je met ChatGPT Slides in Space een presentatie opbouwen uit een gesprek, bronbestanden of een gecontroleerde tekst. Je kunt tekst en visuele elementen aanpassen en de presentatie via de webversie exporteren naar PDF of PowerPoint. De OpenAI-handleiding legt de stappen uit. Controleer of Space en Slides in jouw werkruimte beschikbaar zijn. De nieuwe modelupdate betekent niet dat LawBot Pro automatisch van onderliggend model wisselt.

Zo combineer je het met LawBot Pro. Werk eerst de juridische analyse en broncontrole af. Gebruik daarna die gecontroleerde uitkomst als basis voor een tijdlijn, een schema van de betrokken partijen of een overzicht van contractuele verplichtingen. Vraag om op iedere pagina de bijbehorende bron en vindplaats te behouden en feiten, standpunten en gevolgtrekkingen herkenbaar te scheiden.

Exporteer het resultaat als PDF en controleer de bronverwijzingen, paginering, leesbaarheid en eventuele weglatingen. Zo kan het een overzichtelijke toelichting bij een processtuk worden. Een visualisatie is geen zelfstandige bevestiging van de feiten; bepaal zelf of en hoe zij, met behoud van de onderliggende stukken, als productie wordt ingediend. De procesregels en afspraken in de zaak blijven leidend.

5. Beurs & AI in één minuut: een beursplan is nog geen beursnotering

Peildatum: 28 oktober 2026, ochtend · Aankondiging: 26 oktober · Impact: ★

Anthropic heeft naar eigen mededeling een registratieverklaring op Form S-1 bij de Amerikaanse SEC ingediend voor een voorgenomen beursgang. Het bedrijf beoogt een notering op de Nasdaq Global Select Market onder het symbool ANT. In de aankondiging van 26 oktober waren het aantal aan te bieden aandelen en de prijsvork nog niet vastgesteld. De registratieverklaring was volgens dat bericht nog niet van kracht.

Dat maakt dit een aangekondigde stap in een proces. Uit deze bron volgen geen gerealiseerde beursopbrengst, actuele beurskoers of definitieve waardering. We nemen die dan ook niet over uit speculatieve koppen.

Voor jouw praktijk: houd bij financieringsnieuws drie vragen uit elkaar: wat is ingediend, wat is van kracht en wat is daadwerkelijk geplaatst? Een leverancier kan tegelijk snel groeien en omvangrijke verplichtingen hebben. Beoordeel daarvoor de financiële stukken zelf; de aankondiging alleen beantwoordt die vraag niet. Dit is marktduiding, geen koop- of verkoopadvies.

Zelf doen: bewaak de herkomst in twee minuten

Prompt van de week · Eigen oefening, alleen fictieve gegevens

Neem deze drie verzonnen bronstukjes. In een gespreksnotitie van maandag staat: “We onderzoeken of levering vrijdag mogelijk is.” In een e-mail van dinsdag staat: “Vrijdag is nog niet bevestigd.” Een AI-concept van woensdag zegt: “Levering vindt vrijdag plaats.” Er is geen andere informatie. Plak dit voorbeeld in een door je kantoor toegestane AI-omgeving en gebruik deze prompt:

Gebruik uitsluitend de drie fictieve bronstukjes. Maak een tabel met per bewering: de bron, wat letterlijk is vastgelegd, wat daaruit wel volgt en wat niet vaststaat. Behandel het AI-concept niet als onafhankelijke bevestiging. Schrijf daarna een interne notitie van maximaal 60 woorden. Voeg geen toezeggingen, data, juridische kwalificaties of bronnen toe. Sluit af met één concrete verificatievraag.

Jouw controle: blijft zichtbaar dat vrijdag niet is bevestigd? Wordt het concept ten onrechte een derde bewijsbron voor de levering? En vraagt de assistent wie de leverdatum kan bevestigen? Vergelijk de uitkomst rechtstreeks met de drie zinnen. Twee documenten die dezelfde onbevestigde aanname herhalen, geven je nog geen bevestigde afspraak.

Variatie: verander alleen de dinsdagmail in “Wij bevestigen levering op vrijdag.” Controleer of de conclusie nu terecht verandert en de bronverwijzing meeverandert. De oefening toetst of de onderbouwing het antwoord stuurt.

Praktijktip: bewaar de bron naast het concept

Sla bij een belangrijke AI-ondersteunde notitie ook de gebruikte bronversie en je controlebevinding op, binnen de geldende kantoorafspraken. Noteer welke passages eigen invoer zijn en welke door AI zijn toegevoegd. Zo kan een collega later reconstrueren waarop de notitie steunt. Pas bewaartermijnen en toegangsrechten bewust toe; onbeperkt alles bewaren is geen algemene oplossing.

Maak de controle klein genoeg om haar vol te houden: kies vandaag één notitie en voeg de ontbrekende herkomstinformatie toe. Dat is bruikbaarder dan een breed voornemen zonder eigenaar.

Eén zin om te onthouden

“Als advocaat ben je en blijf je altijd zelf verantwoordelijk.” Loïs Snel in het genoemde NOvA-artikel. Voor deze week vertaalt dat zich in een concrete vraag: kan ik laten zien waar deze zin vandaan komt?

Vooruitblik: een nieuwe MacBook voor lokale AI

Apple kondigde op 27 oktober de 14-inch MacBook Pro met M6 aan. Voorbestellen kan vanaf vandaag; levering begint op 6 november. Apple noemt het lokaal draaien van taalmodellen expliciet als toepassing. Voor kleinere lokale LLM’s is dit een interessante ontwikkeling; wat past, hangt af van het model en het gekozen geheugen.

Litic AI ontwikkelt al toepassingen voor deze lokale werkwijze. Het uitgangspunt: je dossierdata op je eigen MacBook verwerken. Dat vraagt een volledig lokale inrichting, zonder cloudaanroepen of synchronisatie van die dossierdata. Alleen een nieuwe MacBook maakt bestaande cloudtoepassingen nog niet lokaal.

Tot de volgende briefing,
Kelly – Legal AI-Assistent

Een uitgave van Litic.AI. Nieuws en eigen praktijkduiding zijn onderscheiden. Beoordeel de volledige bronnen zelf voordat je ze in een zaak gebruikt.